Ο τίτλος «μια νέα μελέτη έδειξε» δεν λέει αν η έρευνα μπορεί να αποδείξει αιτία, πόσους ανθρώπους περιέλαβε ή αν το αποτέλεσμα έχει πρακτική σημασία. Πριν μετατρέψουμε ένα εύρημα σε συμβουλή, χρειάζεται να απαντήσουμε μερικές βασικές ερωτήσεις.
1. Τι είδους μελέτη είναι;
Μια παρατηρητική μελέτη μπορεί να εντοπίσει συσχετίσεις, αλλά συνήθως δεν αποδεικνύει ότι το ένα γεγονός προκάλεσε το άλλο. Μια καλά σχεδιασμένη τυχαιοποιημένη ελεγχόμενη δοκιμή μπορεί να δώσει ισχυρότερη ένδειξη αιτιότητας για μια παρέμβαση, αλλά δεν είναι πάντοτε εφικτή ή ηθικά δυνατή.
2. Ποιοι συμμετείχαν;
Ένα αποτέλεσμα σε μικρή ή πολύ ειδική ομάδα δεν εφαρμόζεται αυτόματα σε όλους. Εξετάζουμε ηλικία, κατάσταση υγείας, διάρκεια παρακολούθησης και πόσοι συμμετέχοντες εγκατέλειψαν τη μελέτη.
3. Τι ακριβώς μετρήθηκε;
Άλλο ένας εργαστηριακός δείκτης και άλλο ένα αποτέλεσμα που αλλάζει αισθητά την υγεία ή την ποιότητα ζωής. Ελέγχουμε το μέγεθος της διαφοράς, όχι μόνο αν χαρακτηρίζεται «στατιστικά σημαντική».
4. Ποια είναι τα όρια;
Καμία μελέτη δεν είναι τέλεια. Οι ερευνητές οφείλουν να εξηγούν πιθανές πηγές σφάλματος, αβεβαιότητα και παράγοντες που μπορεί να επηρέασαν το αποτέλεσμα.
5. Συμφωνεί με το σύνολο των στοιχείων;
Μία μελέτη σπάνια δίνει την τελική απάντηση. Οι συστηματικές ανασκοπήσεις χρησιμοποιούν διαφανή, προκαθορισμένη μέθοδο για να εντοπίσουν και να αξιολογήσουν πολλές σχετικές μελέτες.
Πηγές
- NIH — Understanding Clinical Studies
- Cochrane — What are systematic reviews?
- Cochrane Handbook — Starting a review
Το άρθρο εξηγεί βασικές αρχές ανάγνωσης έρευνας και δεν αξιολογεί συγκεκριμένη θεραπεία.
