Οι πολλές κοινοποιήσεις κάνουν έναν ισχυρισμό υγείας αξιόπιστο;

Οι πολλές κοινοποιήσεις κάνουν έναν ισχυρισμό υγείας αξιόπιστο;

Η δημοτικότητα δεν ισοδυναμεί με αξιοπιστία. Πέντε έλεγχοι για ισχυρισμούς υγείας που διαδίδονται στα κοινωνικά δίκτυα.

Ετυμηγορία: Μύθος. Οι πολλές κοινοποιήσεις δείχνουν ότι ένα μήνυμα κυκλοφόρησε πολύ. Δεν δείχνουν ότι ελέγχθηκε από πολλούς ανεξάρτητους ανθρώπους. Για να αξιολογήσουμε έναν ισχυρισμό υγείας, χρειάζεται να φτάσουμε στην αρχική πηγή, να διαβάσουμε τι πραγματικά λέει και να δούμε αν παραμένει επίκαιρη.

Δέκα αναρτήσεις μπορεί να έχουν μία μόνο πηγή

Ας πάρουμε ένα υποθετικό παράδειγμα: λαμβάνεις στο οικογενειακό chat μια εικόνα που αναγγέλλει μια «νέα επιστημονική ανακάλυψη». Τη συναντάς έπειτα σε τρία ιστολόγια και σε αρκετά προφίλ. Αν όλα αντιγράφουν το ίδιο αρχικό κείμενο, δεν έχεις δέκα επιβεβαιώσεις. Έχεις μία πληροφορία σε δέκα διαφορετικές διευθύνσεις.

Το πρώτο χρήσιμο βήμα είναι να ρωτήσεις «από πού ξεκίνησε;». Ένα δημοσίευμα που αναφέρει άλλο δημοσίευμα δεν είναι το τέλος της διαδρομής. Ψάξε τον σύνδεσμο προς τη μελέτη, την ανακοίνωση του οργανισμού ή το πλήρες κείμενο από το οποίο προέκυψε η είδηση. Στον οδηγό μας για το πώς ελέγχουμε μια πληροφορία υγείας εξηγούμε αυτή τη διαδικασία βήμα προς βήμα.

Αν έχεις μόνο ένα στιγμιότυπο οθόνης, ζήτησε και τη διεύθυνση της σελίδας. Η εικόνα δεν σου επιτρέπει να ελέγξεις αν ακολούθησε διόρθωση ή αν κόπηκε ένα σημαντικό κομμάτι του αρχικού κειμένου.

Τι ελέγχουμε όταν φτάσουμε στην αρχή

Διάβασε την αρχική διατύπωση δίπλα σε αυτήν που σου έστειλαν. Είναι ίδιο το συμπέρασμα; Μήπως το «θα εξεταστεί» έγινε «αποδείχθηκε» ή μια ανακοίνωση για έρευνα παρουσιάζεται σαν τελικό αποτέλεσμα; Η ημερομηνία έχει επίσης σημασία: ένα παλιό μήνυμα μπορεί να επανέρχεται χωρίς το αρχικό του πλαίσιο.

  • Υπάρχουν αναγνωρίσιμος συντάκτης και υπεύθυνος φορέας;
  • Ανοίγει η πηγή και αφορά τον συγκεκριμένο ισχυρισμό;
  • Περιγράφονται οι περιορισμοί, αντί να μένει μόνο μια υπόσχεση;
  • Υπάρχει εμπορικός σκοπός που χρειάζεται να γνωρίζουμε;

Ο ΠΟΥ προτείνει να εξετάζουμε τις πηγές ακόμη και όταν το μήνυμα έρχεται από φίλους ή συγγενείς. Αυτό αφορά την ακρίβεια της πληροφορίας, όχι την αξιοπιστία ή τις προθέσεις του ανθρώπου που μας την έστειλε. Η μία μελέτη που επικαλείται μια δημοσίευση χρειάζεται επίσης σωστή ανάγνωση.

Πώς απαντάμε χωρίς να ξεκινήσουμε καβγά

Μπορείς να γράψεις απλά: «Έχεις την αρχική πηγή; Θέλω να δω πότε γράφτηκε και τι ακριβώς βρήκαν». Αν εντοπίσεις διαφορετική ή πιο περιορισμένη διατύπωση, στείλε τον σύνδεσμο και εξήγησε τη διαφορά με μία πρόταση. Η προσβολή του αποστολέα δεν προσθέτει κανένα στοιχείο στον έλεγχο.

Αν δεν βρίσκεις την αρχική πηγή, κράτησε το μήνυμα ως ανεπιβεβαίωτο και μην το αναπαράγεις σαν γεγονός. Το ίδιο ισχύει για ένα viral βίντεο: η μεγάλη διάδοση δικαιολογεί περισσότερη προσοχή, όχι μεγαλύτερη βεβαιότητα.

Πηγές